Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án)

Nội dung text: Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án)

1. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn ĐÁP ÁN I. ĐỌC HIỂU Câu 1. - Thể thơ tự do. - PTBĐ chính: biểu cảm. Câu 2. - Hoa mơ: danh từ. - Vàng: tính từ. HS đặt câu phù hợp. Câu 3. - Điệp ngữ: Không ... - Tác dụng: + Tạo nhịp điệu hùng hồn cho câu văn. + Thể hiện sự quyết tâm sẵn sàng hi sinh cả tuổi xanh, cả tính mạng vì sự nghiệp chung của dân tộc. + Qua đó thể hiện niềm tự hào đối với những người chiến sĩ. II. LÀM VĂN Câu 1. Yêu cầu về hình thức: Đoạn văn khoảng 200 chữ, không mắc lỗi diễn đạt, dùng từ. Đảm bảo đủ 3 phần: mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn. Yêu cầu về nội dung: Làm sáng tỏ được ý nghĩa của hòa bình. 1. Mở đoạn: giới thiệu vấn đề: ý nghĩa của hòa bình. 2. Thân đoạn - Hòa bình là không có chiến tranh. Hòa bình là khi chúng ta đang sống hòa thuận và không có sự đấu đá lẫn nhau. Nếu mỗi người trong thế giới được yên ổn, đó sẽ là một thế giới hòa bình. => Hòa bình có ý nghĩa quan trọng đối với con người, xã hội và sự phát triển chung của nhân loại. - Ý nghĩa của hòa bình: + Với thế giới: Thế giới sống trong hòa bình sẽ thuận lợi cho phát triển kinh tế, xã hội và nhân văn. + Với cá nhân: Sống trong hòa bình, con người sẽ có cuộc sống hạnh phúc yên ổn... Khi mọi người cảm thấy thoải mái về đời sống vật chất và tinh thần thì sẽ nhìn lại mọi người xung quanh nhiều hơn, quan tâm chăm sóc họ nhiều hơn. Từ đó họ sẽ có mối quan hệ tốt đẹp với mọi người xung quanh. + Thiên nhiên, môi trường sẽ không bị tàn phá, hủy hoại. HS lấy dẫn chứng minh họa phù hợp. DeThi.edu.vn
2. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn - Lên án những hành vi làm tổn hại đến hòa bình. 3. Kết đoạn: Tổng kết vấn đề. Câu 2. *Yêu cầu về hình thức: + Bài viết đảm bảo cấu trúc của một bài văn gồm 3 phần: + Mở bài: nêu được vấn đề. + Thân bài: triển khai được vấn đề. + Kết bài: khái quát được vấn đề. - Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt. *Yêu cầu về nội dung: Bài viết đảm bảo những nội dung sau đây: 1. Giới thiệu chung - Giới thiệu về tác giả, tác phẩm - Giới thiệu nhân vật anh thanh niên. 2. Phân tích vẻ đẹp của anh thanh niên a. Hoàn cảnh sống và làm việc - Quê quán, nghề nghiệp: Đó là một chàng trai 27 tuổi, quê ở Lào Cai, làm công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu. Nhiệm vụ của anh là đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây, đo chấn động mặt đất và dựa vào công việc báo trước thời tiết hàng ngày để phục vụ sản xuất và chiến đấu. - Hoàn cảnh sống: Anh sống một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2.600 m , quanh năm suốt tháng giữa cỏ cây và mây núi Sa Pa . => Hoàn cảnh sống khắc nghiệt; công việc đòi hỏi sự nghị lực, tinh thần kỷ luật và tính chính xác cao. b. Vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên - Rất say mê công việc đo gió, đo mưa trên đinh Yên Sơn: - Chấp nhận sống và làm việc một mình trên đỉnh núi cao mấy nghìn m so với mặt biển -> dám đối mặt và vượt lên nỗi cô đơn vì tình yêu công việc. - Coi công việc như một người bạn "ta với công việc là đôi". - Thấy hạnh phúc khi được làm việc: tin vào ý nghĩa công việc mình làm, dự báo chính xác thời tiết giúp người nông dân sản xuất, từng giúp không quân bắn rơi máy bay. - Làm việc với một tinh thần trách nhiệm rất cao: + Có những đêm trời lạnh giá anh vẫn trở dậy đo gió, đo mưa. + Anh đã vượt lên hoàn cảnh và vượt lên chính mình để hoàn thành công việc. -> Tinh thần trung thực và ý thức trách nhiệm với nghề. - Không chỉ là con người yêu công việc, anh còn biết sắp xếp cuộc sống một cách khoa học, luôn trau dồi tri thức cho bản thân bằng cách đọc sách báo và đó cũng chính là cách anh làm DeThi.edu.vn
3. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn cho tâm hồn mình phong phú hơn. Ngoài ra, anh còn là một người thân thiện, luôn biết quan tâm giúp đỡ người khác. - Tất cả đều bắt nguồn từ lí tưởng sống đẹp của anh thanh niên: + Anh muốn góp sức mình vào công cuộc dựng xây và bảo vệ cuộc sống mới (công việc của anh giúp ích cho lao động sản xuất và chiến đấu). + Anh không lẻ loi, đơn độc mà tìm thấy những ngu Saved to this PC , hành trên con đường mình đã chọn: ông kĩ sư vườn rau Sa Pa , anh cán bộ địa chất lập bản đồ sét -> tất cả đều lặng lẽ và bền bỉ với đời sống, với công việc. + Anh tác động lớn tới ông họa sĩ và cô kĩ sư. Ông họa sĩ tìm thấy ở anh lí tưởng sáng tạo của mình. Còn cô kĩ sư cũng tìm thấy ở anh một tấm gương về tình yêu cuộc sống, tình yêu công việc. => Những suy nghĩ ấy chỉ có ở những con người yêu lao động, yêu công việc của mình dù nó thật khó khăn, đơn điệu và buồn tẻ. Công việc là niềm vui, là cuộc sống của anh. => Là hiện thân cho vẻ đẹp của một lớp người đang tích cực góp phần tạo dựng lên cuộc sống mới cho quê hương, đất nước. - Nguyễn Thành Long đã thành công khi xây dựng nhân vật anh thanh niên. Xây dựng nhân vật chân dung, nhân vật được ghi lại được đánh giá qua những cảm nhận trực tiếp nhưng không hề nhạt nhòa bởi được khắc họa qua nhiều điểm nhìn và miêu tả tinh tế. 3. Tổng kết DeThi.edu.vn
4. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn ĐỀ SỐ 3 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT YÊN BÁI NĂM HỌC 2023 - 2024 Môn thi: Ngữ Văn Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề) I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích: Bà nội dẫn tôi ra vườn, cái nắng sau mưa nồng ngả vàng pha sắc đỏ, những giọt nước còn đọng lại trên tán lá non. Ở đây cái gì cũng chín, từ trái mít, trái đu đủ, trái chanh, đến cả buồng cau. Trái chín đỏ lừ bên hông cau trắng muốt, tóc Nội cũng trắng phau phau, bà nắm tay tôi, bàn tay bà nhăn nheo, gân guốc. Đêm hôm ấy bà mắc mùng cho tôi ngủ, giường lạ ngủ không được. Ba kể hồi trước, ba cùng hai chú ở trên bàn thờ là đồng chí của nhau, các chú ấy hiên ngang và anh dũng lắm, ba bảo Nội là một bà mẹ anh hùng. Tôi hơi bất ngờ, lẽ ra anh hùng phải là cao to, đẹp khỏe chứ! - Vậy Nội có súng không ba? - Nội bán ve chai. - Bán ve chai cũng là anh hùng hở ba? - Ừ Nội gánh giỏ đi đầu làng cuối xóm. Nội đưa thư cho ba, Nội mang thức ăn, tin tức. (Nguyễn Ngọc Tư, Người mẹ vườn cau, Trích Xa xóm Mũi, NXB Kim Đồng, Hà Nội, 2016) Thực hiện các yêu cầu sau: Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính và ngôi kể của đoạn trích trên. Câu 2. Tìm hai từ ghép chỉ màu sắc trong câu: “Trái tim đỏ lừ bên hông cau trắng muốt, tóc nội cũng trắng phau phau”. Đặt câu với một trong các từ vừa tìm được (không chép lại câu đã cho). Câu 3. Chỉ ra và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ trong câu: “Ở đây cái gì cũng chín, từ trái mít, trái đu đủ, trái chanh, đến cả buồng cau”. II. LÀM VĂN (7,0 điểm) Câu 1. (2,0 điểm) Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của lòng biết ơn. Câu 2. (5,0 điểm) Phân tích đoạn thơ sau: Lận đận đời bà biết mấy nắng mưa Mấy chục năm rồi, đến tận bây giờ Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm DeThi.edu.vn
5. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn Nhóm bếp lửa ấp iu nồng đượm Nhóm niềm yêu thương, khoai sắn ngọt bùi Nhóm nồi xôi gạo mới sẻ chung vui Nhóm dậy cả những tâm tình tuổi nhỏ Ôi kì lạ và thiêng liêng - bếp lửa !" Giờ cháu đã đi xa. Có ngọn khói trăm tàu Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả Nhưng vẫn chẳng lúc nào quên nhắc nhở: - Sớm mai này bà nhóm bếp lửa lên chưa? (Bằng Việt, Bếp lửa, SGK Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2018, tr.144,145) ---------HẾT--------- DeThi.edu.vn
6. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn ĐÁP ÁN I. ĐỌC HIỂU Câu 1: - Phương thức biểu đạt chính: tự sự. - Ngôi kể: ngôi thứ nhất. Câu 2: Từ ghép chỉ màu sắc: đỏ lừ, trắng muốt. Câu 3: - Biện pháp tu từ liệt kê: từ trái mít, trái đu đủ, trái chanh, đến cả buồng cau. - Tác dụng: + Tạo nhịp điệu cho câu văn. + Nhấn mạnh vẻ đẹp của khu vườn khi trái cây đến độ chín. II. LÀM VĂN Câu 1: 1. Giới thiệu vấn đề: Ý nghĩa lòng biết ơn. 2. Giải thích Biết ơn: là thái độ cảm kích, trân trọng trước những hành động, những việc tốt đẹp mà người khác làm cho mình. Bên cạnh đó, biết ơn còn là sự đền đáp trước sự giúp đỡ của người khác dành cho mình. => Biết ơn là một truyền thống tốt đẹp của ông cha ta từ xưa đến nay, chúng ta phải có ý thức học tập, giữ gìn và noi theo truyền thống này. 3. Bàn luận - Ý nghĩa của lòng biết ơn: - Lòng biết ơn thể hiện thái độ trân trọng của người được giúp đỡ với người đã giúp đỡ mình. Trong một xã hội, con người thường xuyên giúp đỡ nhau và biết ơn người đã giúp đỡ mình là một xã hội tràn ngập tình yêu thương, vô cùng đáng sống. + Biết ơn và biết đền ơn cho thấy đó là con người có nhân cách và phẩm chất tốt đẹp. + Lòng biết ơn giúp con người có những định hướng và hành động đúng đắn giúp chúng ta rèn luyện những đức tính tốt đẹp khác như: sống có ích, yêu thương,... truyền tải những thông điệp tích cực ra xã hội. Học sinh tự lấy dẫn chứng về những người có lòng biết ơn để minh họa cho bài làm văn của mình. - Phê phán những người sống vô ơn. 4. Tổng kết vấn đề: Khái quát lại vấn đề nghị luận: lòng biết ơn, đồng thời rút ra bài học và liên hệ bản thân minh. Câu 2: 1. Mở bài - Giới thiệu chung về tác giả, tác phẩm. DeThi.edu.vn
7. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn - Giới thiệu 2 khổ thơ cần phân tích. 2. Thân bài - Suốt một đời lận đận, vất vả, bà đã và vẫn đang làm công việc nhóm lửa: "Lận đận đời bà biết mấy nắng mưa Mấy chục năm rồi đến tận bây giờ Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm" + Từ láy "lận đận" với điệp từ "nắng mưa" nhấn mạnh cháu chưa từng và chẳng thể nào quên cuộc đời bà, một cuộc đời đầy lo toan, vất vả. + Khôn lớn trưởng thành, cháu càng thấu hiểu những ý nghĩa cao cả, thiêng liêng từ một công việc rất đỗi bình dị của bà: nhóm lửa. Điệp từ nhóm điệp lại 4 lần với hai lớp nghĩa. Bà đã làm công việc khởi đầu của một ngày: nhóm bếp lửa mỗi sớm mai và làm công việc khởi đầu của một đời, đó là bồi đắp tâm hồn, thắp lên những tình cảm cao quý. Từ "nhóm" thứ nhất hiểu theo nghĩa thực: thắp lên ngọn lửa trong gian bếp để sưởi ấm, để nấu chín thức ăn.... Ba từ "nhóm" sau được hiểu theo nghĩa ẩn dụ: bà truyền cho cháu tình yêu thương ruột thịt, tình đoàn kết chia sẻ xóm làng và đạ̌c biệt hơn bà đã khơi dậy những tâm tình tuổi nhỏ, thức tỉnh trong tâm hồn cháu biết bao ước mơ và tình cảm tốt đẹp => Như vậy đến đây ta thấy bà không chỉ là người nhóm lửa, giữ lửa mà còn là người truyền lửa. Ngọn lửa của tình yêu, của niềm tin, đức hi sinh không chi bà truyền cho cháu mà còn là của những thế hệ đi trước tiếp lửa cho thế hệ sau - Khám phá ra những ý nghĩa kì diệu, cao cả, thiêng liêng từ bếp lửa của bà, cháu sung sướng thốt lên "Ôi kì lạ và thiêng liêng bếp lửa" Phép đảo ngữ, câu cảm thán với từ "ôi" đặt ở đầu câu bộc lộ sự ngạc nhiên, ngỡ ngàng, và vui sướng của cháu. Bếp lửa ấy luôn hiện diện cùng bà, tỏa sáng vẻ đẹp của bà. Đứa cháu nhỏ cảm thấy thật bất ngờ khi phát hiện được những điều kì diệu thiêng liêng từ những thứ bình thường, giản dị. Cháu nhớ về bà, nhớ về Bếp lửa cũng chính là nhớ về quê hương, cội nguồn với tấm lòng tri ân sâu nặng. - Suốt dọc bài thơ, 10 lần hình ảnh bếp lửa xuất hiện là 10 lần cháu nhớ tới bà và khổ thơ kết thúc này nỗi nhớ đó càng trào dâng mãnh liệt được tác giả trực tiếp bộc lộ: "Giờ cháu đã đi xa. Có ngọn khói trăm tàu Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả Nhưng vẫn chẳng lúc nào quên nhắc nhở Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?" - Dấu chấm xuất hiện ở giữa dòng thơ tạo thành một sự ngắt nhịp dài, giống như quá khứ đã trôi đi quá xa so với hiện tại. DeThi.edu.vn
8. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn - Tác giả sử dụng điệp từ "trăm" với ý nghĩa khái quát như khẳng định giờ đây đứa cháu nǎm xưa đã lớn khôn, trưởng thành, được chắp cánh bay cao, bay xa tới những khung trời rộng lớn với những niềm vui rộng mở. Xong vẫn không nguôi quên bếp lửa giản dị của bà. - Âm điệu dòng thơ nhanh, mạnh như từng đượt sóng tình cảm dâng trào để cháu phải tự hỏi lòng mình "Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?" => Bếp lửa đã trở thành tấm lòng, niềm tin thiêng liêng kì diệu nâng bước cháu trên hành trình dài rộng của cuộc đời, có nghĩa là từ một bếp lửa đơn sơ, giản dị của bà, nhiều bếp lửa khác đã được nhen lên, sự sống cứ thế truyền đời, bất diệt. Đến đây, ta có thể khẳng định: bà không chỉ là người nhóm lửa, giữ lửa mà còn là niềm tin. Bếp lửa đã nâng cao để trở thành biểu tượng cho tình nghĩa gia đình, tình yêu quê hương, đất nước, tấm lòng biết ơn nguồn cội. Câu hỏi tu từ khép lại bài thơ đã tạo ra một kết thúc mở với nỗi nhớ khôn nguôi, với niềm hoài vọng thiết tha, đau đáu. 3. Kết bài: Tổng kết vấn đề. DeThi.edu.vn
9. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn ĐỀ SỐ 4 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT YÊN BÁI NĂM HỌC 2022 - 2023 Môn thi: Ngữ Văn Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề) Câu 1. (3,0 điểm) Đọc đoạn văn: Còn nhà họa sĩ và cô gái cũng nín bặt, vì cảnh trước mặt bỗng hiện lên đẹp một cách kì lạ. Nắng bây giờ bắt đầu len tới, đốt cháy rừng cây. Những cây thông chỉ cao quá đầu, rung tít trong nắng, những ngón tay bằng bạc dưới cái nhìn bao che của những cây tử kinh thỉnh thoảng nhô cái đầu màu hoa cà lên trên màu xanh của rừng. Mây bị nắng xua, cuộn tròn lại từng cục, lăn trên các vòm lá ướt sương, rơi xuống đường cái, luồn cả vào gầm xe. (Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2018, tr.181) Thực hiện các yêu cầu sau: a. Đoạn văn trên được trích trong tác phẩm nào? Tác giả là ai? b. Xác định các danh từ trong câu: "Nắng bây giờ bắt đầu len tới, đốt cháy rừng cây." Đặt câu với một trong các danh từ đó (không chép lại câu đã cho). c. Chỉ ra và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ trong câu: "Mây bị nắng xua, cuộn tròn lại từng cục, lăn trên các vòm lá ướt sương, rơi xuống đường cái, luồn cả vào gầm xe." Câu 2. (2,0 điểm) Từ nội dung đoạn trích ở Câu 1, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trả lời câu hỏi: Thiên nhiên có vai trò như thế nào với cuộc sống con người? Câu 3. (5,0 điểm) Phân tích đoạn thơ sau: Mặt trời xuống biển như hòn lửa. Sóng đã cài then, đêm sập cửa. Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi, Câu hát căng buồm cùng gió khơi. Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng, Cá thu biển Đông như đoàn thoi Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng. Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi ! (Đoàn thuyền đánh cá - Huy Cận, Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2018, tr.139-140) ---------HẾT--------- DeThi.edu.vn
10. Tổng hợp 9 Đề thi Văn vào 10 Yên Bái (Kèm đáp án) - DeThi.edu.vn ĐÁP ÁN I. ĐỌC HIỂU Câu 1. a. - Tác phẩm: Lặng lẽ Sa Pa. - Tác giả: Nguyễn Thành Long. b. Danh từ: nắng, rừng cây. Đặt câu: Hôm nay, trời nắng to quá. c. - Biện pháp tu từ: Nhân hóa. - Tác dụng: Việc sử dụng biện pháp nhân hóa đã làm cho câu văn trở nên sinh động, hấp dẫn, gợi hình, gợi cảm hơn. Nó đã làm nổi bật vẻ đẹp thiên nhiên Sa Pa lặng lẽ, thơ mộng và tràn đầy sức sống. II. LÀM VĂN Câu 2. 1. Giới thiệu vấn đề: Vai trò của thiên nhiên đối với đời sống con người. 2. Bàn luận: Ý nghĩa của thiên nhiên với đời sống con người: - Trước hết, thiên nhiên cung cấp cho ta môi trường sống, sinh hoạt. - Không chỉ vậy, thiên thiên còn cung cấp cho ta những tài nguyên để phục vụ cho cuộc sống và sản xuất sinh hoạt của con người. Con người không thể sống nếu không có oxi để thở, không có nước để uống, sinh hoạt. Nếu không có thiên nhiên, khí thải CO2 sẽ đi về đâu? Đồng thời, thiên nhiên cung cấp cho con người những đồ ăn, thức uống để tồn tại. - Thiên nhiên còn là nơi giúp con người nghỉ ngơi, giải lao, giải tỏa căng thẳng khi được đắm chìm trong đó. => Mọi hành động huỷ diệt thiên nhiên sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của con người. - Tuy nhiên, các hoạt động sinh sống và khai thác của con người ở một số vùng hiện nay đang phá hủy thiên nhiên và môi trường tự nhiên. Vì vậy, mỗi người cần chung tay trong việc bảo vệ thiên nhiên. Câu 3. 1. Mở bài - Giới thiệu tác giả Huy Cận, tác phẩm Đoàn thuyền đánh cá. - Giới thiệu về bức tranh thiên nhiên và con người lao động trong 5 khổ được trích. 2. Thân bài: Cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi *Được xây dựng trên nền của một buổi hoàng hôn tuyệt đẹp. "Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa" DeThi.edu.vn